Altzoko Handiaren figurak urte luzez piztu ditu euskal iruditerian era askotako hurbilketak, hala nola, historikoak, literarioak, zinematografikoak, akademikoak zein herrikoiak. Haren itzal luzean, belaunaldi askok aurkitu dute tamaina fisikoaz haragoko sinbolismo bat, desberdintasunarena, bazterrean geratzearena, ikusgarritasunaren eta ikusiezintasunaren arteko talkarena, alegia.

Baina badira lan batzuk, hain zuzen ere, pertsonaia historiko horren hezur-haragizko dimentsioa baino gehiago, haren inguruan eraikitako mitoari, metaforari eta ispilu-izaerari erreparatzen diotenak.

2026ko martxoaren gaurko egunean, Donostiako Liburutegi Nagusiaren aurrean Poesiaren kontra lelopean egin duten elkarretaratzea eta gero, honako adierazpen hauek eman dituzte poeta prekario anonimo baten (hemendik aurrera O deituko diogu) lagun eta senideek. Adierazpenak bildu dituenak (erabili kazetari, antropologo, kuxkuxero edo egokien iruditzen zaizuen kontzeptua) aldez aurretik barkamena eskatu nahi die Euskal Herriko poetei (eta poetei orokorrean), poesiaren kontrako ekintza hau zilegiztatzearren, O-ri, bere intimitatea hain gordinki saltzeagatik (berak egin ohi duen bezalaxe), eta EIEri, honek ekar diezazkioken ondorio zuzenengatik.

Ikastetxeko txangoan koma etilikoan murgiltzear egon den ikaslea salbatu ostean (salbatu zerbait esatearren idatzi dut, koma etilikotik at beste zerbaitetik salbatu beharko nukeela pentsatu baitut, baina ez dut argi nondik tira egin behar den 17 urteko ikaslea salbatzeko), nire umea gurasoenetik jaso egin dut, umeari liburu azokan erositako lau ipuin berri kontatu dizkiot (egun guztian kanpoan izan naizela konpentsatzeko edo), umea lokartu dut, umearen aurpegialotankontenplatu,umeaestali,umeamaitatu,umealogelanutzi,umeaetaumeaetaumea. Une horretantxe, ama perfektuaren ume-zerrendan txek guztiak beteta, nire ohera salto egin dut. Gauan murgilduta, azken egunotako ametsgaiztoa itzuli da. Betiko sorgina agertuko dela badakit sorgina ikusi aurreko beldur sakon berberak astindu nauelako.