Grezia klasikotik erabiltzen den figura da metafora. Behin Joxerra Gartzia irakasleak metaforaz eman zuen hitzaldiak liluratuta utzi gintuen Errenteriako (Gipuzkoa) Mikelazulo elkartean. Toki berean, olerki errezitaldiak egiten ziren tarteka, eta metafora batzuk besteak baino kaskarragoak ziren; barka dezatela orduko entzuleek. Harago daraman hitza, hortaz, metafora. Antzerkirako ere sarri erabilia. Mikelazuloko errezitaldi haietan ibiltzen zen Oier Guillan idazle eta antzerkigilea, eta duela aste batzuk estreinatu du Metrakoadroka taldeak hark idatzitako (Miren Azkarate Badiolaren ezinbesteko laguntzarekin) Bi baso bat ur antzezlana. Tratu txarren osteko alaitasunaz mintzo da, taldeak berak iragartzen duenez.

Urtarrilaren 29an Bilboko Zirika herri-gunea liburu-dendan aurkeztu zituen Julen Gabiria itzultzaileak Joe Saccoren Palestinari buruzko hiru komikiak: Palestina, Gazako oin-oharrak eta Gerra Gazan. Palestinarren aurkako genozidioa eten ez den honetan, Galdakaoko Elexalde auzoan berarekin elkartu eta berba egin genuen Palestinaz, Saccoz eta honen obra euskarara ekartzeaz.

Euskal Herrian badira sortzaile batzuk ahanzturaren lainopean erdi galdurik ibili direnak.  Horietariko bat Lurdes Iriondo izan da. 2025ean bete ziren 20 urte Lurdes Iriondo zendu zela.

Zeintzuk izan daitezke gure kulturaren historiaren mapamundian ez agertzeko arrazoiak? Asko, tartean, emakumeak panorama publikotik eta sozio-kulturaletik desagerrarazteko heteropatriarkatu nazkagarriaren betiko obsesioa. Beste aldetik ere, historiagileek ez dituzte emakume sortzaileak kontuan izan, beti periferian izan direla uste izan dutelako.
 Zorionez duela urte batzuetatik hona Iriondoren figurarekiko interesa berpiztu da, eta han-hemenka sorkuntza dezentek argia ikusi dute bere pertsona goretsiz eta gaurkotuz.